Wystąpienie: Marcin Józefaciuk

Stanowisko

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Jako poseł niezrzeszony popieram skierowanie tego projektu do komisji. Pokrzywdzony powinien otrzymać naprawienie szkody szybciej, a człowiek, który bierze odpowiedzialność za swój czyn, powinien mieć możliwość zakończenia sprawy bez wieloletniego procesu.

Jednak warunki porozumienia muszą chronić obie strony. Osoba pokrzywdzona, zależna od sprawcy finansowo lub rodzinnie, może podpisać ugodę ze strachu. Potrzebuje zrozumiałej informacji, niezależnego wsparcia i sprawdzenia, czy podejmuje decyzję swobodnie. Po wypadku trzeba również uwzględnić przyszłe koszty leczenia i rehabilitacji.

Najpoważniejsze wątpliwości budzi możliwość odstąpienia nawet od obowiązkowego środka karnego. Jako nauczyciel oczekuję jednoznacznej ochrony zakazów wykonywania pracy z dziećmi. Podobnej ostrożności wymagają zakazy prowadzenia pojazdów. Porozumienie stron nie rozstrzyga przecież o bezpieczeństwie wszystkich potencjalnych przyszłych ofiar.

Wcześniejsze porozumienie daje większe korzyści. Osoba oczekująca na obrońcę z urzędu nie może być stawiana przed wyborem: podpisać bez porady albo stracić możliwość korzystniejszego rozstrzygnięcia. Pouczyć o prawach to za mało, jeżeli człowiek nie potrafi z nich skorzystać.

Przy umorzeniu określonych spraw o fałszerstwa dokumentów wymagana jest wpłata co najmniej 1 tys. zł. Dla człowieka ubogiego może to być bariera nie do pokonania. Potrzebujemy rozwiązania uwzględniającego jego rzeczywiste możliwości.

Rzecznik praw obywatelskich zwrócił uwagę na ryzyko nierównego traktowania sprawców przy tak szerokim łagodzeniu odpowiedzialności. To zastrzeżenie wymaga merytorycznej odpowiedzi rządu.

Państwo musi też zapewnić finansowanie pomocy dla pokrzywdzonych. Resort przyznaje, że nie potrafi oszacować wpływu odstępowania od świadczeń pieniężnych na Fundusz Sprawiedliwości. Tę analizę trzeba uzupełnić.

Dlatego popieram dalsze prace, ale oczekuję konkretnych zabezpieczeń. Ostateczne poparcie uzależniam od ochrony pokrzywdzonych, prawa do obrony i bezpieczeństwa dzieci. Dziękuję.